Οι εμφανίσεις καρχαριών στις ελληνικές θάλασσες προκαλούν κατά καιρούς ανησυχία, ωστόσο οι ειδικοί τονίζουν ότι ο κίνδυνος για τους λουόμενους παραμένει εξαιρετικά χαμηλός. Τα στοιχεία δείχνουν ότι τα περιστατικά επιθέσεων στη χώρα μας είναι σπάνια, ενώ οι περισσότεροι καρχαρίες αποφεύγουν την επαφή με τον άνθρωπο.
Για την παρουσία καρχαριών στις ελληνικές θάλασσες μίλησε ο θαλάσσιος βιολόγος Χρήστος Τακλής στην εκπομπή «Συνδέσεις» του ERTNews, δίνοντας διευκρινίσεις για τα είδη που συναντώνται συχνότερα στη χώρα μας και τη συμπεριφορά τους.
Όπως εξήγησε, ανάμεσα στα είδη που έχουν καταγραφεί συχνότερα στις ελληνικές θάλασσες περιλαμβάνονται ο καρχαρίας μάκο, ο γαλάζιος καρχαρίας, ο εξαβράγχιος, αλλά και είδη που αλιεύονται συστηματικά, όπως ο γκριζογαλέος και το σκυλόψαρο.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στον γαλάζιο καρχαρία, ο οποίος εμφανίζεται συχνότερα κατά τον μήνα Μάιο, καθώς τότε μετακινείται σε πιο ρηχά νερά για λόγους που σχετίζονται με την αναπαραγωγική του διαδικασία.
Ο Χρήστος Τακλής υπογράμμισε επίσης ότι οι καρχαρίες δεν παρουσιάζουν επιθετική συμπεριφορά απέναντι στους ανθρώπους χωρίς λόγο, χαρακτηρίζοντάς τους ως ιδιαίτερα περίεργα ζώα που συνήθως αποφεύγουν την άμεση επαφή.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε ο θαλάσσιος βιολόγος, η τελευταία καταγεγραμμένη επίθεση καρχαρία στην Ελλάδα σημειώθηκε πριν από περίπου 45 χρόνια, ενώ το τελευταίο θανατηφόρο περιστατικό καταγράφεται πριν από περίπου 60 χρόνια.
Τα στοιχεία αυτά επιβεβαιώνουν ότι οι συναντήσεις ανθρώπων με καρχαρίες που καταλήγουν σε τραυματισμό αποτελούν εξαιρετικά σπάνια φαινόμενα για τα ελληνικά δεδομένα.
Παράλληλα, ο ειδικός σημείωσε ότι υπάρχουν συγκεκριμένοι τρόποι αντίδρασης σε περίπτωση απρόσμενης συνάντησης με καρχαρία, επισημαίνοντας ότι σε αρκετές περιπτώσεις μπορεί να αποτραπεί η προσέγγισή του με κατάλληλες κινήσεις, χωρίς πανικό και χωρίς απότομες αντιδράσεις.
Οι καταγραφές των τελευταίων δεκαετιών δείχνουν ότι καρχαρίες έχουν εμφανιστεί σχεδόν σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια. Ωστόσο, ορισμένες περιοχές παρουσιάζουν αυξημένη συχνότητα παρατηρήσεων.
Μεταξύ αυτών συγκαταλέγονται το Ιόνιο Πέλαγος, ο Σαρωνικός Κόλπος, ο Παγασητικός, η Χαλκιδική, τα Δωδεκάνησα και οι θαλάσσιες περιοχές νότια της Κρήτης.
Ειδικά στον Σαρωνικό, κατά καιρούς καταγράφονται εμφανίσεις μικρότερων καρχαριοειδών, τα οποία κινούνται συνήθως μακριά από τις ακτές και τις περιοχές όπου συγκεντρώνονται λουόμενοι.
Παρά την εικόνα που συχνά δημιουργείται από κινηματογραφικές παραγωγές και δημοφιλείς μύθους γύρω από τους καρχαρίες, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι τα περισσότερα είδη που ζουν στη Μεσόγειο και στις ελληνικές θάλασσες δεν θεωρούνται επιθετικά προς τον άνθρωπο.
Ο καρχαρίας μάκο αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα είδη που καταγράφονται στην περιοχή και χαρακτηρίζεται δυνητικά επικίνδυνος λόγω της ταχύτητας και της δύναμής του. Ωστόσο, περιστατικά που τον συνδέουν με επιθέσεις σε ανθρώπους στην Ελλάδα παραμένουν εξαιρετικά σπάνια.
Οι επιστήμονες συνιστούν στους λουόμενους να παραμένουν ψύχραιμοι σε περίπτωση που εντοπίσουν καρχαρία. Η ήρεμη απομάκρυνση από το σημείο, χωρίς απότομες κινήσεις ή πανικό, θεωρείται η πλέον ενδεδειγμένη αντίδραση.
Η συστηματική παρακολούθηση των πληθυσμών καρχαριών και η επιστημονική καταγραφή των εμφανίσεών τους συμβάλλουν στην καλύτερη κατανόηση της συμπεριφοράς τους, αλλά και στην προστασία της θαλάσσιας βιοποικιλότητας που φιλοξενούν οι ελληνικές θάλασσες.