Οι αυξανόμενες γεωπολιτικές εντάσεις σε διάφορες περιοχές του πλανήτη έχουν αναζωπυρώσει τις ανησυχίες για το ενδεχόμενο μιας ευρύτερης διεθνούς σύγκρουσης. Παράλληλα, κυβερνήσεις και οργανισμοί πολιτικής προστασίας καλούν τους πολίτες να ενισχύσουν την ετοιμότητά τους για κρίσεις, αποθηκεύοντας βασικά εφόδια που θα μπορούσαν να αποδειχθούν χρήσιμα σε περιπτώσεις έκτακτης ανάγκης.
Σε αυτό το κλίμα αβεβαιότητας, ο Ντμίτρι Μεντβέντεφ, πρώην πρόεδρος της Ρωσίας και νυν αναπληρωτής πρόεδρος του Συμβουλίου Ασφαλείας της χώρας, διατύπωσε προειδοποιήσεις σχετικά με τον κίνδυνο μιας μεγάλης διεθνούς σύγκρουσης.
Μιλώντας σε ρωσικά μέσα ενημέρωσης στις 3 Μαρτίου, υποστήριξε ότι ένας Τρίτος Παγκόσμιος Πόλεμος «θα ξεκινήσει αναπόφευκτα» εάν συνεχιστεί, όπως ανέφερε, η «παράλογη πορεία αλλαγής πολιτικών καθεστώτων». Ο ίδιος τόνισε ότι «οποιοδήποτε γεγονός θα μπορούσε να αποτελέσει τη σπίθα», επισημαίνοντας τον κίνδυνο κλιμάκωσης σε μια ήδη τεταμένη διεθνή συγκυρία.
Οι δηλώσεις του έγιναν στον απόηχο της κοινής στρατιωτικής επιχείρησης Ηνωμένων Πολιτειών και Ισραήλ εναντίον του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου, κατά την οποία σκοτώθηκε ο Ανώτατος Ηγέτης του Ιράν, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ. Σύμφωνα με τον Μεντβέντεφ, η επίθεση αυτή ενδέχεται να οδηγήσει σε νέα κλιμάκωση, καθώς εκτίμησε ότι η Τεχεράνη θα επιδιώξει πλέον την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων με ακόμη μεγαλύτερη ένταση.
Από την πλευρά τους, οι Ηνωμένες Πολιτείες υποστήριξαν ότι η επιχείρηση πραγματοποιήθηκε με στόχο να αποτραπεί η απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν. Μετά την επίθεση, η Τεχεράνη προχώρησε σε εκτοξεύσεις πυραύλων και drones εναντίον στόχων στην ευρύτερη περιοχή, συμπεριλαμβανομένων αμερικανικών εγκαταστάσεων και συμμάχων των ΗΠΑ, όπως το Ισραήλ, το Μπαχρέιν, το Κουβέιτ, το Κατάρ, η Ιορδανία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα.
Παράλληλα με την αυξανόμενη γεωπολιτική ένταση, ευρωπαϊκοί θεσμοί προτρέπουν τους πολίτες να προετοιμαστούν για πιθανές κρίσεις. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει ήδη από πέρυσι προτείνει στους πολίτες της Ευρωπαϊκής Ένωσης να διαθέτουν στο σπίτι τους βασικά εφόδια που θα τους επιτρέψουν να επιβιώσουν τουλάχιστον για 72 ώρες χωρίς εξωτερική βοήθεια.
Η σύσταση αυτή εντάσσεται σε μια ευρύτερη στρατηγική ετοιμότητας για την αντιμετώπιση μεγάλων καταστροφών, επιθέσεων ή άλλων κρίσεων μεγάλης κλίμακας. Όπως ανέφερε η Ευρωπαία επίτροπος για τη διαχείριση κρίσεων Hadja Lahbib, «Έτοιμοι για όλα – αυτό πρέπει να γίνει ο νέος ευρωπαϊκός τρόπος ζωής μας».
Ανάλογη θέση εξέφρασε και η πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, η οποία σημείωσε ότι «οι νέες πραγματικότητες απαιτούν ένα νέο επίπεδο ετοιμότητας στην Ευρώπη», υπογραμμίζοντας ότι κράτη, επιχειρήσεις και πολίτες χρειάζονται εργαλεία για την πρόληψη και την ταχεία αντιμετώπιση κρίσεων.
Οι ειδικοί στη διαχείριση εκτάκτων αναγκών επισημαίνουν ότι οι πρώτες 72 ώρες μετά από μια μεγάλη κρίση αποτελούν συνήθως το πιο δύσκολο χρονικό διάστημα. Σε τέτοιες συνθήκες μπορεί να προκύψουν ελλείψεις τροφίμων, προβλήματα στις μεταφορές ή διακοπές βασικών υπηρεσιών, ενώ οι υπηρεσίες έκτακτης ανάγκης ενδέχεται να είναι υπερφορτωμένες.
Σχέδιο ετοιμότητας που παρουσιάστηκε τον Φεβρουάριο του 2026 από την Επιτροπή Ασφάλειας και Άμυνας της ΕΕ αναφέρει ότι μεγάλες κρίσεις, ακόμη και ένοπλες επιθέσεις ή υβριδικός πόλεμος, θα μπορούσαν να προκαλέσουν σοβαρές διαταραχές στην εφοδιαστική αλυσίδα και στην καθημερινή λειτουργία των κρατών.
Σε τέτοιες περιπτώσεις, η προσωρινή αυτάρκεια των νοικοκυριών θεωρείται κρίσιμη για τη διατήρηση της κοινωνικής σταθερότητας.
Οι οδηγίες που έχουν δημοσιευθεί από ευρωπαϊκούς φορείς προτείνουν τη δημιουργία ενός βασικού κιτ επιβίωσης, το οποίο θα επιτρέψει σε ένα νοικοκυριό να αντιμετωπίσει τις πρώτες ημέρες μιας κρίσης.
Μεταξύ των αντικειμένων που προτείνονται περιλαμβάνονται:
Τα εφόδια αυτά στοχεύουν στο να εξασφαλίσουν τροφή, νερό, βασική ιατρική φροντίδα, φωτισμό και επικοινωνία σε περίπτωση που διακοπούν προσωρινά βασικές υπηρεσίες.
Παρά τις ανησυχίες για την παγκόσμια αστάθεια, οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι οδηγίες αυτές δεν πρέπει να ερμηνεύονται ως ένδειξη επικείμενης σύγκρουσης, αλλά ως μέτρο προληπτικής ετοιμότητας.
Η ύπαρξη βασικών εφοδίων στο σπίτι μπορεί να προσφέρει αίσθημα ασφάλειας και πρακτική βοήθεια σε περιπτώσεις φυσικών καταστροφών, ενεργειακών κρίσεων ή άλλων έκτακτων καταστάσεων.
Για τους περισσότερους πολίτες, η ελπίδα παραμένει ότι τέτοιες προετοιμασίες δεν θα χρειαστεί ποτέ να χρησιμοποιηθούν, ωστόσο οι αρμόδιοι φορείς θεωρούν ότι η έγκαιρη προετοιμασία αποτελεί σημαντικό στοιχείο ανθεκτικότητας απέναντι σε απρόβλεπτες κρίσεις.